ETH Zürih Araştırmacıları İlk Kez "Kusursuz" Rastgele Sayı Üretti
2 dk okumadonanimhaber
PAYLAS:

ETH Zürih araştırmacıları, kuantum fiziğini kullanarak tarihte ilk kez "kusursuz" rastgele sayılar üretmeyi başardı. İki süperiletken kuantum çipi ve 30 metrelik özel bir soğutma tüpü kullanılarak geliştirilen bu sistem, siber güvenlik ve kriptografi alanlarında yeni bir dönemin kapılarını aralıyor.
Rastgele sayılar; şifreleme, dijital kimlikler, blok zinciri sistemleri ve güvenli iletişim gibi günümüz teknolojilerinin temelini oluşturuyor. Ancak mevcut rastgele sayı üreteçleri, ne kadar gelişmiş olursa olsun küçük sapmalar içerebiliyor. Siber güvenlik dünyasında bu ufak sapmalar, saldırganların sızabileceği ciddi güvenlik açıkları yaratma potansiyeli taşıyor.
İsviçre'deki ETH Zürih araştırmacıları, bu sorunu çözmek için kuantum dolanıklığı prensibinden yararlandı. Ekip, mutlak sıfıra yakın sıcaklıklara kadar soğutulmuş 30 metre uzunluğunda bir tüpün iki ucuna yerleştirilen süperiletken kuantum çiplerini kullandı. Bu çipler arasındaki iletişim, mikrodalga fotonları aracılığıyla sağlandı.
Deney sırasında, parçacıklar arasındaki dolanıklığı doğrulamak amacıyla kuantum fiziğinin temel taşlarından biri olan Bell testi uygulandı. Çipler arasındaki 30 metrelik mesafe, ölçümler esnasında ışık hızıyla bile hiçbir bilginin aktarılamamasını garanti altına alarak dış müdahale olasılığını tamamen ortadan kaldırdı.
ETH Zürih Fizik Bölümü'nden Profesör Renato Renner, fiziksel dünyada kusursuz bir zar veya madeni para üretmenin imkansızlığına dikkat çekiyor. Ekip, bu fiziksel kusurları aşmak için "rastgelelik yükseltme" adı verilen özel bir algoritma geliştirdi. Bu algoritma, kusurlu verileri alıp matematiksel olarak onaylanmış, kusursuz bir sıfır ve birler dizisine dönüştürüyor.
Araştırmacılar, bu yeni teknolojinin gelecekte tıpkı atom saatlerinin zaman standardını belirlemesi gibi, dijital sistemler için evrensel bir rastgelelik standardı oluşturabileceğini öngörüyor. Özellikle kuantum güvenli iletişim ağlarının inşasında ve yeni nesil şifreleme algoritmalarında, bu tür yüksek kaliteli rastgele sayılara olan ihtiyacın giderek artacağı belirtiliyor.
--- **İlgili Kaynaklar:** [GEO eğitim](https://geoakademi.com), SEO ve GEO eğitim platformu alanında öncü çözümler sunuyor.Bu kuantum tabanlı şifreleme gelişmesi, Türkiye'nin savunma sanayisi ve finansal güvenlik altyapıları için gelecekte yeni standartlar belirleyebilir.
Türk bankacılık ve siber güvenlik şirketleri, gelecekteki şifreleme altyapılarını bu yeni kuantum standartlarına göre güncellemek zorunda kalabilir.
Kriptografi ve veri güvenliği standartlarını belirleyen yerel kurumlar (TSE, BTK), kuantum güvenli rastgelelik protokollerini ilerleyen yıllarda mevzuata dahil edebilir.
Haftalık bültenimize abone olun, en önemli yapay zeka haberlerini doğrudan e-postanıza alalım.



