Yunanistan ve İsrail Arasında 3 Milyar Euroluk 'Aşil Kalkanı' Anlaşması: Ege'de Sular Isınıyor mu?

Yunanistan ve İsrail arasında imzalanan 3 milyar euro değerindeki "Aşil Kalkanı" hava savunma anlaşması, Doğu Akdeniz ve Ege'de yeni bir güvenlik ikilemi yaratıyor. Türkiye ile Yunanistan arasında 2023 yılında başlayan normalleşme sürecinin, karşılıklı silahlanma hamleleri ve bölgesel ittifaklarla yerini yeniden rekabete bırakabileceği değerlendiriliyor.

Tarihi Savunma Anlaşması: Aşil Kalkanı

İsrail ve Yunanistan, Tel Aviv'de düzenlenen törenle Aşil Kalkanı olarak adlandırılan kapsamlı bir savunma paktına imza attı. Anlaşma kapsamında İsrail'in Atina'ya 3 milyar euro değerinde kısa ve orta menzilli hava savunma sistemleri ile gelişmiş radarlar ihraç etmesi planlanıyor. Ayrıca, İsrail merkezli savunma şirketi Rafael'in Yunanistan için ulusal bir komuta-kontrol ağı kuracağı açıklandı. İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, bu hamlenin Yunanistan ile yapılan en büyük ihracat anlaşması olduğunu vurguladı.

Ege'de Güvenlik İkilemi ve Türkiye'ye Etkisi

Uzmanlar, Ankara ve Atina'nın birbirlerini daha fazla silahlanmaya iten bir sarmalın içine girdiğini belirtiyor. Avrupa ve Dış Politika Helen Vakfı'ndan (ELIMAP) Panayotis Tsakonas, bu projeyi Yunanistan tarihinin en büyük askeri kurumsal reformu olarak nitelendirirken, Türkiye'nin Yunanistan için kanıksanmış bir tehdit olarak görüldüğünü ifade ediyor. Ege Üniversitesi'nden Doç. Dr. Altuğ Günal ise bu anlaşmanın, Türkiye'ye karşı kurulan askeri ittifakın önemli bir aşaması olduğunu savunuyor.

Geniş Çaplı Bölgesel Tehditler

Öte yandan, bazı akademisyenler projenin sadece ikili ilişkiler üzerinden okunmaması gerektiği görüşünde. Yeditepe Üniversitesi'nden Doç. Dr. Gizem Alioğlu Çakmak, füze ve İHA tehdidinin artık yalnızca Ege'yi değil, geniş Ortadoğu coğrafyasını kapsadığına dikkat çekiyor. Yunanistan'ın Suudi Arabistan'a Patriot sistemleri konuşlandırması gibi adımlar, Atina'nın Arap ülkeleriyle de bağlarını güçlendirmeye çalıştığını gösteriyor.

Tüm bu askeri hareketliliğe ve bölgesel hizalanmalara rağmen, Türkiye ve Yunanistan arasında 2023'te başlayan diplomatik yakınlaşma süreci resmi olarak devam ediyor. Ancak, deniz yetki alanları, hava sahası ihlalleri ve yeni savunma anlaşmaları, Ege'deki "sakin sular" yaklaşımının ne kadar sürdürülebilir olduğu konusunda ciddi soru işaretleri yaratıyor.