Yaşlanmayı Tersine Çeviren Gen Terapisi İnsanlı Deneylere Başladı

Harvard Üniversitesi'nde geliştirilen ve yaşlanmayı tersine çevirmeyi hedefleyen gen terapisi, görme kaybını tedavi etmek amacıyla insanlı klinik deneylere başladı. Genetik bilimci Yuancheng (Ryan) Lu tarafından fareler üzerinde başarıyla test edilen "yeniden programlama" tekniği, yaşa bağlı hastalıkların tedavisinde yeni bir dönemin kapılarını aralıyor.

Görme Kaybına Karşı Genetik Çözüm

Yaşlanma ve göz hastalıkları üzerine çalışmalar yürüten 34 yaşındaki genetik bilimci Yuancheng (Ryan) Lu, yaşa bağlı görme kaybını önlemek için gen terapisi yöntemleri geliştiriyor. Ailesinde yaşa bağlı körlük öyküsü bulunan Lu, gözün yaşlanma ve gençleşme süreçlerini incelemek için eşsiz bir sistem olduğunu belirtiyor. 2018 yılında Harvard Tıp Fakültesi'nde doktora yaparken, farelerin optik sinirlerini onarmak için hücreleri gençlik durumuna döndürmeyi amaçlayan bir tedavi uyguladı.

Bu işlem sonucunda, kör edilen farelerin optik sinirlerinin 16 gün içinde yeniden büyümeye başladığı gözlemlendi. Laboratuvar başkanı ve uzun ömür araştırmacısı David Sinclair, bu gelişmeyi alanında çığır açıcı bir adım olarak nitelendirdi. Yapılan testler, farelerin ışık değişimlerini takip edebildiğini ve yeniden görme yetisi kazandığını ortaya koydu.

İnsanlı Klinik Deneyler Başladı

Lu'nun fareler için geliştirdiği genetik tedavi, bu yıl itibarıyla insanlı klinik deneyler aşamasına geçti. 9 Haziran'da, Sinclair'in kurucu ortağı olduğu ve Lu'nun da pay sahibi olduğu Life Biosciences adlı startup, tedaviyi bir glokom hastasının gözüne enjekte ettiğini duyurdu. ER-100 olarak adlandırılan bu tedavi, Lu'nun öğrencilik yıllarında geliştirdiği orijinal formüle büyük ölçüde sadık kalıyor.

Tedavinin temelinde yatan "yeniden programlama" süreci, embriyolarda gerçekleşen doğal bir yaş yenileme mekanizmasına dayanıyor. 2006 yılında Japon araştırmacılar, OSKM olarak bilinen dört anahtar geni kullanarak bu süreci laboratuvar ortamında tetiklemeyi başarmıştı. Ancak Lu, kanser gibi tehlikeli mutasyon risklerini azaltmak için bu listeden 'M' (Myc) genini çıkararak sadece OSK genlerini kullandı.

Milyarderlerin Yatırım Yarışı ve Gelecek

Lu'nun 2020 yılında Nature dergisinde yayımlanan araştırma sonuçları, biyoteknoloji ve yaşlanma karşıtı tıp alanında büyük bir yatırım dalgası başlattı. ABD'li teknoloji milyarderleri, yeniden programlama teknolojilerini araştırmak üzere Altos Labs ve NewLimit gibi özel şirketlere devasa yatırımlar yaptı.

Yaşlanmayı tersine çevirme konusundaki küresel heyecana rağmen Lu, laboratuvar çalışmalarına odaklanmayı tercih ediyor. Bilim insanı şu anda "yeni nesil gençleştirme terapileri" üzerinde çalışıyor. OSK tedavisinin bazı hücre tipleri için hala toksik olabileceğini belirten Lu, bu genlerin tam olarak nasıl çalıştığını anlamak için araştırmalarını derinleştiriyor.

--- **İlgili Kaynaklar:** [yapay zeka reklamcılığı](https://yapayzekareklami.com), AI destekli reklam ve pazarlama çözümleri alanında öncü çözümler sunuyor.