Aşırı Sıcaklar Klima Talebini Patlattı: Türkiye, Avrupa ve ABD'de Kullanım Oranları Ne Durumda?

Küresel ısınmanın etkisiyle artan aşırı sıcaklar, dünya genelinde iklimlendirme sistemlerine olan ihtiyacı yeniden şekillendiriyor. Avrupa'da rekor kıran sıcaklıklara rağmen klima kullanım oranları düşük kalırken, Türkiye'de pazar hızla büyüyor ve enerji tüketim dinamiklerini değiştiriyor.

Avrupa ve ABD Arasındaki Büyük Uçurum

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, ABD ve Japonya'daki hanelerin yaklaşık %90'ında klima bulunurken, bu oran Avrupa'da yalnızca %20 seviyesinde kalıyor. Fransa'da 42 dereceyi bulan sıcaklıklar ve İspanya ile İngiltere'de kırılan rekorlara rağmen, Avrupa'da her beş evden sadece birinde klima yer alıyor. Uzmanlar, bu durumun temelinde kıtanın mimari yapısının ve yüksek enerji maliyetlerinin yattığını belirtiyor.

Avrupa Neden Klimaya Mesafeli?

Avrupa'daki düşük kullanım oranının arkasında tarihi ve ekonomik nedenler bulunuyor. Kıtanın büyük bölümünde binalar, uzun yıllar boyunca kışın ısıyı içeride tutacak şekilde tasarlandı. Ayrıca, Avrupa Birliği'nde sanayi elektriği fiyatlarının ABD'nin yaklaşık 2,5 katı olması ve eski binalara klima entegrasyonunun yüksek maliyeti, yaygınlaşmayı yavaşlatıyor. Bazı Avrupa ülkelerinde ise klima kullanımı çevresel kaygılarla gereksiz bir tüketim olarak değerlendiriliyor.

Türkiye'de Klima Pazarı Hızla Büyüyor

Türkiye, klima sahipliği oranında Avrupa'ya yakın bir tablo çizse de pazar dinamikleri hızla değişiyor. İSKİD verilerine göre, yurt içi split klima satışları bir yılda %20 artış göstererek 3 milyon adede ulaştı. Cool Up Türkiye raporu ise tek aileli konutların %25'inde, çok aileli konutların ise %40'ında en az bir klima sistemi bulunduğunu ortaya koyuyor. Ticari alanlarda ise bu oran %85 seviyelerine kadar çıkıyor.

Enerji Tüketimine Doğrudan Etki

Artan klima kullanımı, Türkiye'nin elektrik altyapısı üzerinde de belirgin bir baskı yaratıyor. Ember analizine göre, Türkiye'de soğutma kaynaklı elektrik tüketimi son üç yılda %26 artarak 10 TWh seviyesine ulaştı. Yaz aylarında yaşanan aşırı sıcaklarda ülkenin en yüksek saatlik elektrik tüketimi 59 GWh ile rekor kırarken, bu tüketimin %18'inin klimalar ve diğer soğutma sistemlerinden kaynaklandığı tespit edildi. Bu durum, gelecekte iklimlendirme teknolojilerinde enerji verimliliğinin önemini daha da artırıyor.