Sosyal Medyada Ruhsatsız Silah Satışı: Dijital Platformlar Nasıl Yasadışı Pazara Dönüştü?

Türkiye'de artan silahlı şiddet olaylarının arkasındaki en büyük etkenlerden biri olan ruhsatsız silahlar, sosyal medya platformları üzerinden kolayca alınıp satılmaya devam ediyor. Güvenlik güçlerinin operasyonlarına rağmen, Facebook ve Telegram gibi mecralardaki gizli gruplar yasadışı silah ticaretinin yeni merkezi haline geldi.

İçişleri Bakanlığı'nın 2024 yılı verileri, Türkiye'de ateşli silahlarla gerçekleştirilen saldırıların büyük bir kısmında ruhsatsız silahların kullanıldığını ortaya koyuyor. Bakanlık son üç yıldır bu soruna yönelik yoğun operasyonlar düzenlese de, dijital dünyanın sunduğu anonimlik yasadışı ticareti beslemeyi sürdürüyor. Özellikle sosyal medya platformlarında kurulan binlerce üyeli gruplar, alıcı ve satıcıları denetimden uzak bir şekilde buluşturuyor.

Meta ve Telegram Gruplarında Gizli Ticaret

BBC Türkçe'nin araştırmalarına göre, Facebook üzerinde faaliyet gösteren ve bazıları kamuya açık olan gruplarda silah pazarlıkları açıkça yapılıyor. Satıcılar ve alıcılar fiyat detaylarını özel mesajlar üzerinden konuşurken, teslimatlar genellikle elden gerçekleştiriliyor. Meta politikaları gereği platformlarında silah ve mühimmat satışını yasaklamış olsa da, şikayet edilmedikçe bu grupların birçoğu faaliyetlerine devam edebiliyor.

Benzer bir durum Telegram için de geçerli. Yakın zamana kadar yasadışı silah alışverişinde en çok tercih edilen platformlardan biri olan Telegram'da, yüz binlerce kişilik gruplar üzerinden ticaret yürütülüyordu. Ancak Telegram CEO'su Pavel Durov'un Fransa'da gözaltına alınması ve platformun içerik denetimini artırma sözü vermesinin ardından bazı büyük grupların kapatıldığı gözlemlendi.

Kripto Paralar ve Dark Web Tehdidi

Marmara Üniversitesi'nden Adli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, kapatılan grupların farklı isimlerle hızla yeniden açılabildiğine dikkat çekiyor. Satıcıların platform kurallarını aşmak için özel bir jargon kullandığını belirten Kırık, ödemelerin banka transferi (IBAN) yerine nakit veya kripto para ile yapılmasının iz sürmeyi zorlaştırdığını vurguluyor.

Yasadışı silah ticaretinin ulaştığı bir diğer tehlikeli boyut ise dark web. Fiziksel adres (IP) tespitinin yapılamadığı ve tam anonimliğin sağlandığı bu karanlık ağda silah satışlarının zirve yaptığı belirtiliyor. Türkiye'de yasal av bayileri ve üreticilerin internet üzerinden sadece reklam yapmasına izin verilirken, denetimsiz dijital ağlar suç örgütleri ve bireysel kullanıcılar için küresel bir karaborsa işlevi görüyor.