ABD Uzay Kuvvetleri, ULA'nın Yaşadığı Sorunlar Nedeniyle Fırlatmaları SpaceX'e Kaydırıyor
2 dk okumaars-technica
PAYLAS:

ABD Uzay Kuvvetleri, United Launch Alliance (ULA) tarafından geliştirilen Vulcan roketinin son iki yılda ikinci kez yere indirilmesinin sonuçlarıyla yüzleşiyor. Yaşanan teknik arızalar nedeniyle askeri yetkililer, planlanan fırlatmaların önemli bir kısmını SpaceX'e kaydırmayı değerlendiriyor. Bu gelişmenin, Pentagon'un gelecekteki fırlatma hizmeti alımlarını köklü şekilde değiştirmesi bekleniyor.
Vulcan roketi, SpaceX'in Falcon 9 aracıyla birlikte Uzay Kuvvetleri'nin uyduları yörüngeye taşımak için kullandığı iki temel fırlatma aracından biri konumunda. Yaklaşık 70 fırlatmalık bir birikime rağmen, Vulcan Ocak 2024'teki ilk uçuşundan bu yana yalnızca dört kez görev yapabildi. Bu uçuşların ikisinde, katı yakıtlı itici motorlarda ciddi anomaliler meydana geldi.
Ekim ayındaki ilk olayda ve bu yılın Şubat ayında gerçekleşen fırlatmalarda itici motorların egzoz nozullarında kopmalar yaşandı. Roketler her iki olayda da uçuşa devam edip hedeflenen yörüngeye ulaşmayı başarsa da, bu durum ULA ve motor tedarikçisi Northrop Grumman cephesinde ciddi sorunlara işaret ediyor. Sektör kaynaklarına göre, Vulcan'ın yıl sonuna kadar yeni bir askeri görev için uçması beklenmiyor.
Uzay Sistemleri Komutanlığı Başkanı Korgeneral Philip Garrant, Vulcan roketinin güvenilirlik sorunlarının askeri uzay liderliğinin bir numaralı gündem maddesi olduğunu belirtti. Garrant, yaşanan bu deneyimin Pentagon'un gelecekteki fırlatma hizmeti alımlarında karar alma süreçlerini kesinlikle şekillendireceğini vurguladı.
Önümüzdeki dört yıl içinde planlanan büyük fırlatmaların yaklaşık yarısı Vulcan roketine atanmış durumdaydı. Boeing ve Lockheed Martin'in ortak girişimi olan ULA, 2006'daki kuruluşundan bu yana yaklaşık 20 yıl boyunca Pentagon'un bir numaralı fırlatma sağlayıcısıydı. Ancak geçen yıl SpaceX, 2025'ten 2029'a kadar uzanan çok yıllı askeri fırlatma sözleşmelerinin aslan payını kazanarak bu dengeyi değiştirdi.
SpaceX'in yeniden kullanılabilir roketlerinin daha düşük maliyetli olması ve ULA'nın tek kullanımlık roketlerinin bir yılda yaptığı uçuş sayısına bazen bir haftada ulaşması, bu değişimin temel nedenleri arasında yer alıyor. Ayrıca Uzay Kuvvetleri, Blue Origin'i de Ulusal Güvenlik Uzay Fırlatma (NSSL) görevleri için yüklenici listesine ekledi. Blue Origin'in New Glenn roketinin en önemli görevler için sertifika almadan önce iki başarılı fırlatma daha gerçekleştirmesi gerekiyor.
Uzay Sistemleri Komutanlığı yetkilileri, Vulcan ile yaşanan deneyimin, uzaya varlık taşırken tek bir sağlayıcıya bağlı kalmamak ve birden fazla alternatif bulundurmak gerektiğinin önemini kanıtladığını belirtiyor. Nitekim komutanlık, son dönemde dört yeni GPS navigasyon uydusunun fırlatma görevini ULA'dan alarak SpaceX'e devretti.
--- **İlgili Kaynaklar:** Bu alanda profesyonel destek için [GEO eğitim](https://geoakademi.com) sayfasını inceleyebilirsiniz.ABD'nin fırlatma görevlerinde SpaceX'e daha fazla bağımlı hale gelmesi, Türkiye'nin uydu fırlatma maliyetlerini ve stratejik ortaklıklarını dolaylı olarak etkileyebilir.
Türk uydu ve uzay şirketleri, küresel fırlatma pazarındaki rekabetin azalması durumunda fırlatma takvimlerinde değişiklikler yaşayabilir.
Küresel uzay pazarında yeniden kullanılabilir roket teknolojilerinin önem kazanması, Türkiye'nin yerli fırlatma sistemleri (MTS) yatırımlarına yön verebilir.
Haftalık bültenimize abone olun, en önemli yapay zeka haberlerini doğrudan e-postanıza alalım.



