Birleşmiş Milletler Uyardı: Yapay Zekaya "Lütfen" Demek Enerji Tüketimini Artırıyor

Birleşmiş Milletler Üniversitesi'ne bağlı UNU-INWEH tarafından yayımlanan yeni bir araştırma, yapay zeka modelleriyle kurulan iletişim biçiminin çevresel etkilerini gözler önüne serdi. Rapora göre, sohbet botlarına yazılan komutlarda "lütfen" ve "teşekkür ederim" gibi nezaket ifadelerinin kullanılması, gereksiz token işlenmesine yol açarak enerji tüketimini ciddi şekilde artırıyor.

Günümüzde ChatGPT, Gemini ve Grok gibi araçlar yüz milyonlarca kişi tarafından günlük olarak kullanılıyor. Ancak bu yoğun kullanım, devasa bir enerji yükünü de beraberinde getiriyor. Araştırmacılar, sadece ChatGPT tarafında gereksiz kelimelerin çıkarılması ve daha kısa komutlar kullanılmasıyla yılda 87 ila 98 gigawatt-saat arasında elektrik tasarrufu sağlanabileceğini belirtiyor.

Token Sayısı ve Enerji Maliyeti

Büyük dil modelleri (LLM), kendilerine verilen metinleri token adı verilen küçük veri parçalarına bölerek işliyor. Bir prompt (komut) ne kadar uzun olursa, modelin işlemesi gereken token sayısı ve dolayısıyla harcadığı enerji o kadar artıyor. Üstelik kısa ve net komutlar verildiğinde, modelin ürettiği inference (çıkarım) süreci de kısalıyor ve daha az enerji tüketiliyor.

Uzmanlar, kullanıcıların sohbet botlarıyla uzun etkileşim döngülerine girmemesi gerektiği konusunda uyarıyor. UNU-INWEH araştırmacılarından Kaveh Madani, "Yapay zekaya kaba davranın demiyoruz. Ancak kendinizi sürekli etkileşim döngüsüne kaptırmamanız gerekiyor" ifadelerini kullanarak, duygusal bağ kurma eğiliminin çevresel maliyetine dikkat çekiyor.

Görsel ve Video Üretimi Çok Daha Masraflı

Rapor, yapay zekanın çevresel maliyetine dair çarpıcı veriler sunuyor. Bugün yalnızca ChatGPT günlük yaklaşık 2.5 milyar sorgu işlerken, Google'ın arama motoruna entegre ettiği özetlerle bu sayının 16 milyarı aştığı tahmin ediliyor. Metin tabanlı sorguların yanı sıra, yapay zeka ile görsel oluşturmak standart bir metin sorgusundan yaklaşık 60 kat, karmaşık video üretimleri ise 8000 kata kadar daha fazla enerji tüketiyor.

Araştırmacılar, bu teknolojilerin tamamen zararlı olmadığını vurgulasa da, kontrolsüz kullanımın uzun vadede ciddi çevresel sonuçlar doğurabileceği konusunda hemfikir. Giderek artan veri merkezi yatırımları ve enerji ihtiyacı, teknoloji devlerini daha verimli algoritmalar geliştirmeye zorluyor.

--- **İlgili Kaynaklar:** Detaylı SEO ve GEO eğitim platformu için [GEO eğitim](https://geoakademi.com) sayfasını incelemenizi öneriyoruz.