Trump Yönetimi Ulusal Bilim Kurulu'nun Tüm Üyelerini Görevden Aldı

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ülkenin en üst düzey bilimsel danışma organlarından biri olan Ulusal Bilim Kurulu'nun (NSB) 22 üyesinin tamamını sürpriz bir kararla görevden aldı. Cuma günü gönderilen iki cümlelik bir e-posta ile gerçekleştirilen bu toplu işten çıkarma, Amerikan bilim ve teknoloji politikalarında radikal bir değişimin habercisi olarak değerlendiriliyor.

Bilim Dünyasında "Büyük Yıkım" Endişesi

Ulusal Bilim Vakfı'nı (NSF) yönlendiren ve Başkan ile Kongre'ye bağımsız danışmanlık yapan kurulun tasfiyesi için herhangi bir resmi gerekçe sunulmadı. Görevden alınan üyelerden Vanderbilt Üniversitesi astrofizik profesörü Keivan Stassun, bu hamleyi "Amerika'nın küresel bilim ve teknoloji liderliğinin toptan yok edilmesi" olarak nitelendirdi. Altı yıllık görev süreleri bulunan üyelerin, normal şartlarda sürekliliği sağlamak amacıyla kademeli olarak değişmesi gerekiyordu.

Çin Raporu Öncesi Gelen Tasfiye

Görevden alınan üyelerin basına yaptığı açıklamalara göre, kurul 5 Mayıs'ta toplanmaya ve ABD'nin bilimsel çalışmalarda Çin'e karşı nasıl zemin kaybettiğine dair kritik bir rapor yayınlamaya hazırlanıyordu. 1950 yılında Başkan Truman tarafından kurulan NSF ve kurul, ABD'nin bilimsel ilerlemesini ve küresel liderliğini sürdürme misyonunu taşıyordu.

Bütçe Kesintileri ve Siyasi Atamalar

Bu toplu görevden alma, NSF'ye yönelik son dönemdeki müdahalelerin sadece bir parçası. Geçtiğimiz yıl Trump yönetimi, kurumun 9 milyar dolarlık bütçesinde yüzde 55 oranında kesinti önermiş, yüzlerce aktif araştırma hibesini iptal etmiş ve çok sayıda personeli işten çıkarmıştı. Kurumun yeni direktörlüğü için ise bilimsel uzmanlığı bulunmayan biyoteknoloji yatırımcısı Jim O'Neill aday gösterildi.

Danışma Kurullarında Yapısal Değişim

Eski kurul üyesi Roger Beachy, bu tasfiyenin O'Neill'ın kendi seçeceği üyelere yer açmak için yapılmış siyasi bir müdahale olabileceğini belirtti. Benzer bir durum yakın zamanda Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri'nde (CDC) de yaşanmış, aşı karşıtı görüşleriyle bilinen Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr., aşı danışma kurulunun 17 üyesini görevden almıştı. Ayrıca Başkan'ın Bilim ve Teknoloji Danışma Konseyi'ne de bilim insanları yerine Meta, Google, Oracle ve NVIDIA gibi teknoloji devlerinin liderleri atanmıştı.