25 Yıllık Bekleyiş Sona Eriyor: Avrupa'nın Mars Aracı Rosalind Franklin 2028'de SpaceX ile Fırlatılacak

Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından geliştirilen ve uzun yıllardır çeşitli aksaklıklar nedeniyle ertelenen Rosalind Franklin Mars aracı için yeni fırlatma takvimi netleşti. NASA ile yapılan yeni anlaşma kapsamında, tarihi görev 2028 yılının sonlarında SpaceX'in Falcon Heavy roketiyle gerçekleştirilecek. Bu görev, hem ESA'nın Mars'a ilk başarılı iniş denemesi hem de SpaceX'in Kızıl Gezegen'e yönelik ilk fırlatma operasyonu olması açısından büyük önem taşıyor.

Çeyrek Asırlık Mars Serüveni ve Değişen Ortaklıklar

Rosalind Franklin projesinin temelleri, NASA'nın 1997'deki başarılı Mars görevlerinin ardından Avrupa'nın kendi yüzey aracını (rover) geliştirme vizyonuna dayanıyor. Başlangıçta 2009 yılında fırlatılması planlanan araç, zaman içinde finansal ve teknik zorluklar nedeniyle sürekli ertelendi. 2012 yılında bütçe kesintileri sebebiyle NASA'nın projeden çekilmesi, ESA'yı Rusya ile iş birliğine yöneltmişti.

Rusya ile yürütülen ortaklık kapsamında 2016 yılında fırlatılan Trace Gas Orbiter aracı halen Mars yörüngesinde aktif olarak görev yapıyor. Ancak 2022 yılında Rusya'nın Ukrayna'yı işgal etmesiyle birlikte ESA, bu ülkeyle olan iş birliğini sonlandırma kararı aldı. Bu durum, fırlatma roketi ve iniş sistemi gibi kritik bileşenlerin kullanılamaz hale gelmesine yol açtı.

NASA'nın Dönüşü ve SpaceX ile Yeni Dönem

Yaşanan krizin ardından 2024 yılında NASA ve ESA arasında yeni bir anlaşma imzalandı. Bu mutabakatla birlikte ABD; fırlatma sistemi, iniş sırasında kullanılacak frenleme itkileri ve Mars gecelerinde sistemleri koruyacak nükleer ısıtıcılar gibi kritik donanımları sağlayacak. Ayrıca NASA'nın daha önce geliştirdiği kütle spektrometresi de araçta yer alacak.

Görevin fırlatma operasyonu için SpaceX seçildi. 2028'in sonlarında ABD'deki Kennedy Uzay Merkezi'nden kalkacak olan Falcon Heavy roketi, aracı uzaya taşıyacak. Bu hamle, SpaceX'in Mars'a yönelik ilk fırlatma operasyonu olarak uzay tarihinde yerini alacak.

Mars'ın Derinliklerinde Yaşam İzleri Aranacak

Fırlatmanın planlandığı gibi 2028 sonunda gerçekleşmesi durumunda, Rosalind Franklin'in 2030 yılında Mars'a ulaşması öngörülüyor. Uçuş rotası, Kızıl Gezegen'in zorlu toz fırtınası sezonundan kaçınacak şekilde özel olarak hesaplandı.

Görevin en önemli bilimsel hedefi, Mars yüzeyinin yaklaşık 2 metre derinliğine inerek sondaj yapabilmek. Bilim insanları, bu derinlikteki katmanların milyarlarca yıl boyunca kozmik radyasyondan korunduğunu ve olası organik molekülleri barındırabileceğini belirtiyor. Elde edilecek veriler, gezegende geçmişte yaşam olup olmadığına dair en net ipuçlarını sunabilir.

--- **İlgili Kaynaklar:** [GEO eğitim](https://geoakademi.com), SEO ve GEO eğitim platformu alanında öncü çözümler sunuyor.